Cơ thể chúng ta được cấu tạo từ khoảng 60 nghìn tỷ tế bào, tất cả đều dựa vào oxy làm nguồn năng lượng. Đặc biệt, mắt hoạt động vô cùng tích cực, thực hiện hơn 100.000 chuyển động mỗi ngày. Thiếu oxy có thể làm suy giảm đáng kể hiệu suất hoạt động của mắt, dẫn đến một loạt các vấn đề về thị lực. Nhưng tại sao mắt lại nhạy cảm với tình trạng thiếu oxy đến vậy?
Điều quan trọng cần nhận ra là mắt là một trong những cơ quan nhạy cảm nhất với oxy trong cơ thể. Chúng cũng được xếp vào loại cơ quan "tiêu thụ nhiều năng lượng". Võng mạc và dây thần kinh thị giác, cùng với các mô mắt khác, có nhiệm vụ xử lý một lượng lớn tín hiệu thị giác mỗi ngày, tiêu thụ nhiều oxy và năng lượng hơn hầu hết các cơ quan khác. Đặc biệt dễ bị tổn thương là các tế bào thụ thể ánh sáng trong võng mạc, chúng sử dụng quá trình trao đổi chất hiếu khí để tạo ra "năng lượng thị giác". Thiếu oxy có thể khiến các tế bào này hoạt động sai chức năng, dẫn đến các triệu chứng như nhìn mờ và mỏi mắt, và trong trường hợp nghiêm trọng, có thể gây chết tế bào, dẫn đến mất thị lực không thể phục hồi.
Oxy ảnh hưởng đến mắt như thế nào?
Thiếu oxy có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng đối với sức khỏe mắt:
- Suy giảm thị lực: Thiếu oxy có thể gây mỏi cơ mi và làm giảm độ đàn hồi của thủy tinh thể, dẫn đến nguy cơ cận thị hoặc lão thị. Tình trạng thiếu oxy mãn tính làm suy giảm chức năng của võng mạc, dẫn đến nhìn mờ và méo mó thị giác.
- Tăng nguy cơ mắc bệnh: Thiếu oxy có thể làm suy giảm chức năng chuyển hóa của thủy tinh thể, dẫn đến hình thành đục thủy tinh thể; tắc nghẽn đường thoát dịch thủy tinh thể có thể làm tăng áp lực nội nhãn, có khả năng gây bệnh tăng nhãn áp; thiếu oxy ở dây thần kinh thị giác có nguy cơ gây mất thị lực hoặc thậm chí bong võng mạc.
- Khó chịu ở mắt: Các triệu chứng như đau nhức, khô mắt, tê hoặc cảm giác nóng rát có thể xuất hiện do thiếu oxy, ảnh hưởng tiêu cực đến sự thoải mái của mắt.
Liệu pháp oxy có ảnh hưởng đến mắt không?
Tác động của oxy lên mắt thể hiện ở một số khía cạnh quan trọng:
1. Duy trì quá trình trao đổi chất của tế bào
Các mô mắt, bao gồm võng mạc, giác mạc và thủy tinh thể, đều cần oxy để duy trì quá trình trao đổi chất của tế bào. Oxy rất quan trọng trong quá trình sản sinh năng lượng bên trong ty thể, giúp tế bào hoạt động và sửa chữa. Thiếu oxy có thể dẫn đến rối loạn chức năng tế bào và hậu quả là suy giảm thị lực.
2. Thúc đẩy tuần hoàn máu ở mắt
Oxy được vận chuyển đến mắt thông qua hệ tuần hoàn máu. Tuần hoàn tốt đảm bảo cung cấp oxy và chất dinh dưỡng liên tục đồng thời loại bỏ chất thải chuyển hóa. Nồng độ oxy thấp có thể dẫn đến giãn hoặc tắc nghẽn mạch máu ở mắt, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh như tăng nhãn áp hoặc rối loạn võng mạc.
3. Hỗ trợ điều trị bệnh
Trong trường hợp mắc các bệnh lý về mắt như thiếu máu võng mạc và tổn thương thần kinh thị giác, liệu pháp oxy cao áp có thể tăng cường nồng độ oxy trong mô, thúc đẩy quá trình phục hồi và khôi phục chức năng.
Liệu pháp oxy cao áp (HBOT) có ảnh hưởng đến thị lực không?
Khi xảy ra tình trạng thiếu oxy, liệu pháp oxy cao áp có thể mang lại lợi ích đáng kể cho sức khỏe mắt. Liệu pháp này mang lại nhiều ưu điểm, chủ yếu bằng cách cung cấp nồng độ oxy chính xác trực tiếp đến các mô mắt bị thiếu oxy. Dưới áp suất cao, oxy được hòa tan trực tiếp vào dịch cơ thể và vận chuyển đến các vùng thiếu hụt, giải quyết tận gốc vấn đề.
Lợi ích của liệu pháp oxy cao áp (HBOT):
- Thúc đẩyPhẫu thuật sửa chữa giác mạcViệc tăng cường cung cấp oxy giúp thúc đẩy quá trình sửa chữa và tái tạo các tế bào biểu mô giác mạc, làm giảm phù nề và khôi phục độ trong suốt của giác mạc, có lợi cho các trường hợp tổn thương giác mạc, nhiễm trùng hoặc phục hồi sau phẫu thuật.
- Ổn định áp lực nội nhãn: Việc tăng nồng độ oxy trong dịch thủy tinh thể có thể giúp duy trì sự cân bằng động của nó, ổn định áp lực và mang lại lợi ích cho bệnh nhân mắc bệnh tăng nhãn áp.
- Giảm thiểu tình trạng thiếu oxy ở võng mạcLiệu pháp này giúp tăng cường cung cấp oxy cho các tế bào võng mạc, kích thích quá trình trao đổi chất và phục hồi, mang lại tiềm năng điều trị cho các bệnh lý như tắc nghẽn động mạch võng mạc trung tâm và bệnh võng mạc do tiểu đường.
Những rối loạn thị giác nào thường gặp khi điều trị bằng HBOT?
Mặc dù liệu pháp oxy cao áp (HBOT) có thể mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tiềm ẩn những rủi ro. Một số người có thể gặp phải các triệu chứng sau:
- Thay đổi thị lực: Tiếp xúc lâu dài với môi trường oxy áp suất cao có thể làm thay đổi khả năng khúc xạ của thủy tinh thể, gây ra tật cận thị tạm thời, có thể tự khỏi sau khi ngừng điều trị.
- Tăng áp lực nội nhãn: Sự thay đổi áp lực trong quá trình điều trị có thể làm tăng áp lực nội nhãn, dẫn đến khó chịu, nhìn mờ hoặc tăng nguy cơ mắc bệnh tăng nhãn áp ở bệnh nhân.
- Ngộ độc oxy: Tiếp xúc lâu dài với nồng độ oxy cao có thể gây tổn thương võng mạc, dẫn đến suy giảm thị lực hoặc khó chịu.
Kết luận: Duy trì mức oxy tối ưu cho mắt
Để bảo vệ sức khỏe mắt, việc duy trì cung cấp đủ oxy là vô cùng quan trọng. Dưới đây là một vài chiến lược để tăng cường oxy cho mắt:
- Áp dụng các thói quen tốt cho mắt: Tránh gây mỏi mắt kéo dài và nghỉ ngơi thường xuyên khi sử dụng thiết bị điện tử.
- Cải thiện môi trường sống: Đảm bảo luồng không khí lưu thông tốt và tránh tiếp xúc lâu với không gian kín hoặc ô nhiễm.
- Tập trung vào dinh dưỡng và tập thể dục: Chế độ ăn uống cân bằng giàu vitamin C và E, cùng chất chống oxy hóa hỗ trợ các mô mắt. Hoạt động thể chất thường xuyên có thể tăng cường lưu thông máu, thúc đẩy quá trình vận chuyển oxy hiệu quả.
Thời gian đăng bài: 26/11/2025